Steun ons en help Nederland vooruit

woensdag 14 juli 2021

D66 stemt tegen kadernota – bijdrage 13 juli 2021

Tijdens de raadsvergadering van 13 juli hebben wij tegen de kadernota gestemd. Wij stemmen niet in met een plan voor grootschalige woningbouw in het groen (bovenop de aantallen die eerder in de woonvisie 2020-2025 zijn bekrachtigd) enkel en alleen om onze begroting op orde te krijgen. In zijn algemeenheid vonden we het geschetste toekomstperspectief ook te vaag. Middels een motie (samen met GroenLinks) hebben we geprobeerd om daar een extra debat over in te lassen, zodat we meer inzicht zouden krijgen in de inhoud en consequenties van het toekomstperspectief. Deze werd slechts gesteund door PvdA.  

Er staan in de kadernota ook veel goede dingen. In de aanloop naar de begroting stellen we ons uiteraard constructief op. We zullen daarbij aandacht blijven vragen voor het belang van duurzaamheid en de energietransitie, natuur, kunst en cultuur, nieuwe economie, groene mobiliteit en een samenleving waar iedereen mee kan doen.  

Hieronder vindt u de bijdrage van onze fractievoorzitter Klaas de Zwaan in de eerste termijn. De gehele raadsvergadering is hier terug te kijken: https://channel.royalcast.com/vijfheerenlanden/#!/vijfheerenlanden/20210713_1 

 

Bijdrage Kadernota 2022-2025 

Voorzitter, het lijkt me goed dat we (opnieuw) stilstaan bij eenieder die geraakt is door de ongelooflijke ramp die corona heet. Hen die vrienden, familie, geliefden zijn verloren. De mensen die in hun bestaanszekerheid zijn geraakt. Mensen die nog steeds kampen met de naweeën van de slopende ziekte die het kan zijn. Wij wensen hen alle goeds en betere tijden toe.  

Het is de vraag hoe de pandemie zich verder gaat ontwikkelen. De vooruitzichten zijn op dit moment nog steeds somber.  

Het kan wél in Vijfheerenlanden. Dat is een mooie titel. Het getuigt van veerkracht en ambitie na een – met een understatement – een bewogen jaar. Maar we gaan niet bij de pakken neerzitten. We willen dingen mogelijk maken. Maar de mogelijkheden zijn tegelijkertijd beperkt. Of zoals in de kadernota staat te lezen: “de situatie vraagt om een heroriëntatie op onze ambities, uitgaven en inkomsten.” Naar verwachting kampen we vanaf 2023 met structurele tekorten. Hoe gaan we daar mee om? 

De vraag is: wát kan wel? Welke ‘dingen’ willen we mogelijk maken? In een eerder stadium is bureau Berenschot gevraagd om een ‘propositie’ te schrijven waarin de kansen en zoekmogelijkheden voor de toekomst nader worden geduid. Hier zijn verschillende toekomstperspectieven uit voortgevloeid. Het college heeft ervoor gekozen om twee daarvan tot een combinatieperspectief te verwerken en als dat als raamwerk voor de kadernota en opmaat voor de begroting te gebruiken. Dat heeft goede en mindere kanten.  

Laat ik beginnen met de goede. De focus op wonen, economie, mobiliteit en de sociaal-maatschappelijk agenda is natuurlijk prima. Het is geen onlogische gedachte om daarop in te zetten. We willen ervoor zorgen iedereen veilig en prettig kan wonen, een baan heeft – en we hebben extra oog voor hen die minder kansen hebben om mee te doen. Natuurlijk steunen we het actieplan schulden en armoede, zoals bestendigd in de motie die ook door ons in ingediend. 

We kiezen ervoor om niet overal pas op de plaats te maken en te investeren waar nodig.  

Er is ook oog voor duurzaamheid, cultuur, recreatie en toerisme, sport, zij het in veel mindere mate.  

Maar we moeten ook kritisch zijn. Het combinatieperspectief laat veel ruimte voor interpretatie. Het gevoel bekruipt ons dat vooral wordt ingezet op extra woningbouw om de toekomstige rekeningen te kunnen betalen. De overlap met perspectief 1 is wel heel groot. Extra bouwen? Voor wie? In welke hoeveelheden? De begrijpen de redenering dat een focus op extra woningbouw – simpel gezegd – geld oplevert. Maar ten koste van wat? Welke informatie hebben wij nu in handen om die afweging te kunnen maken? En is een kadernota de juiste weg om deze langetermijnperspectieven vast te leggen, waarmee we zowel de strategische visie als de woonvisie passeren? Dat kan toch eigenlijk niet?   

Voorzitter, we hebben moeite met het proces waarbinnen deze kadernota vorm heeft gekregen. Waar ligt de basis? Bij Berenschot? Het college? De raad? Het is in ieder geval duidelijk dat de raad nauwelijks heeft kunnen meepraten over de perspectieven voor de toekomst, zoals eigenlijk wel beloofd was. De commissievergadering van twee weken terug viel in het water en ook vandaag zijn de mogelijkheden beperkt.  

Bovendien is het allemaal heel schetsmatig uitgewerkt. Een voorbeeld: wanneer we het hebben over het behoud/stimuleren van wonen in vitale kernen (voor 110.000 euro), waar moeten we dan aan denken?  

Voorzitter, om dit probleem enigszins te repareren dienen we een motie in – en ik lees het besluit even voor:   

  • Het college te verzoeken de keuze voor de perspectieven opiniërend voor te leggen aan de raad tijdens de vergadering van de Commissie Algemene Zaken van 16 september; 
  • Het college opdracht te geven het genoemde combinatieperspectief meer gedetailleerd uit te werken; 
  • Het college opdracht te geven om voor deze opiniërende bespreking een extra combinatieperspectief van perspectief 3 (investeren in een duurzaam Vijfheerenlanden) en perspectief 4 (investeren in een aantrekkelijk Vijfheerenlanden) uitgewerkt toe te voegen; 
  • Het college te verzoeken de input van deze opiniërende bespreking mee te nemen in de verdere uitwerking van de begroting 2022-2025 

Om het risico op tunnelvisie te vermijden vragen we ook om een nieuw, uitgewerkt combinatieperspectief, waarin duurzaamheid, toerisme, erfgoed, natuur, cultuur, nieuwe economie en mobiliteit de leidraad vormen. Om een contrast te schetsen, maar ook om te laten zien dat het een het ander helemaal niet uit hoeft te sluiten. Waarom zou dit combinatieperspectief de enige begaanbare weg moeten zijn? Gaat inzetten op nog meer wonen niet ten koste van de kracht van de Vijfheerenlanden? (veel groen, natuur, historie) en kunnen we niet beter inzetten op deze unique selling points 

Onze fractie rekent op raadsbrede steun voor deze motie.  

Tot slot voorzitter, als opwarmertje voor de discussie in september – hopelijk – geef ik het college alvast een aantal punten mee die wat ons betreft terug moeten komen in de begroting: 

  • Wij pleiten voor een bredere aandacht voor cultuur/erfgoed dan de kadernota nu suggereert. Daarbij vragen expliciet aandacht voor de toekomst van het Glasmuseum en het pensioenvraagstuk. Dat hebben we vorige keer al gedaan, maar moet nu echt worden opgelost. Cultuur: houd in de begroting rekening met de minimale wensen van het Glasmuseum. 
  • Het (helpen) verbeteren van sportaccommodaties, ook daar hebben we eerder al aandacht voor gevraagd, en volgens ons werd dat geluid door alle fracties ondersteund. 
  • En tot slot, voorzitter, wil ik aandacht vragen voor onze ambities op het gebied van duurzaamheid – en dan met name de opgave op het vlak van energietransitie. De wereld staat vaak letterlijk en figuurlijk in de fik. Dat vereist van ons een veel grote inzet dan nu in de kadernota staat omschreven, waarin enkel staat te lezen dat er bij nieuwe woningbouw wordt ingezet op ENG of BENG. Maar het prestatielabel BENG is een wettelijke verplichting. Met andere woorden: hier staat helemaal niets. Verschillende fractie hier aanwezig hebben de afgelopen tijd duidelijk laten merken dat we geen windmolens in onze achtertuin willen, zonnevelden mogen niet, moeilijk, moeilijk, moeilijk. Dan neem ik aan dat diezelfde fracties ook een grotere ambitie koesteren op het vlak van energiezuinigheid en circulariteit bij nieuwbouw. Dat verwachten wij van dit college in ieder geval wel. 

Maar daar komen we hopelijk in september nog over te spreken, voorzitter. Tot zover de eerste termijn.