Steun ons en help Nederland vooruit

donderdag 24 september 2020

Bijdrage D66 inzake de dorpshuizen binnen de gemeente

Op 16 september 2020 werd tijdens de commissievergadering opiniërend gesproken over de dorpshuizen binnen de gemeente Vijfheerenlanden. Hieronder kunt u de bijdrage lezen van D66, zoals deze werd uitgesproken door fractievoorzitter Klaas de Zwaan.

__________

Voorzitter,

Elke partij heeft aangegeven dorpshuizen belangrijk te vinden. Dat snappen wij, vinden wij ook. Maar we vragen ons bij het lezen van dit stuk af: wat is een dorpshuis (of een wijkgebouw) eigenlijk? In welke behoefte zou een dorpshuis moeten voorzien? Of, met andere woorden, hoe kunnen we de dorpshuisfunctie omschrijven? Wij denken dat het heel belangrijk is dat daar een helder antwoord op wordt geformuleerd. Ook door ons, als raad. Wij doen bij deze een voorzet. Deze is niet in beton gegoten; we denken hardop.

In het voorstel wordt gesproken over “‘neutrale’ ontmoetingsplaatsen, waar maatschappelijke activiteiten plaatsvinden”. Dat is een vrij brede definitie.

Meer specifiek zou je kunnen zeggen dat dorpshuizen een sociaal-culturele functie hebben: ze bieden onderdak aan het verenigingsleven en dragen bij aan de sociale cohesie van een dorp, wijk of kern. De dorpshuisfunctie kan in hetzelfde pand naast andere functies bestaan. Een commerciële functie bijvoorbeeld. Of een publiek-ambtelijke functie. Een sportfunctie. Het is belangrijk om die verschillende functies zo duidelijk mogelijk van elkaar te onderscheiden.

De website ‘Dorpshuizen.nl’ stelt ook dat dorpshuizen idealiter worden bestuurd door vrijwilligers, verenigd in stichtingen. Dat betekent dus geen winstoogmerk en een duidelijk omschreven missie en visie. Met andere woorden: een dorpshuis wordt bestuurd door de inwoners zelf vanuit een lokale, op maat gesneden visie op hoe de sociale cohesie moet worden bevorderd.

Daar komt ook de kwestie van neutraliteit om de hoek kijken. Een dorpshuis is er voor elke inwoner, ongeacht wat voor hokje dan ook. Dorpshuizen sluiten niet uit. Zolang de activiteiten die er worden ontplooid de sociale cohesie van de gemeenschap maar versterken. Dat is de functie van de ontmoetingsplek. Een dorpshuis voorkomt eenzaamheid, stimuleert samenzijn en wederzijds begrip.

Neutraliteit betekent ons inziens ook ‘drempelloos’. Iedere inwonerscollectief moet gebruik kunnen maken van het dorpshuis. Zonder over een dikke portemonnee te kunnen beschikken. Zonder administratieve last. Dus idealiter zonder gedoe en zonder huur. De stichting kan de drankjes in rekening brengen natuurlijk. Maar dan zijn er nog de exploitatiekosten, onderhoud van het gebouw et cetera. Daar moet de gemeente financiële steun bieden. De gemeente is daar verantwoordelijk voor, zoals de inwoners verantwoordelijk zijn voor het volbrengen van hun missie/visie. Of dat optie 2 of 3 is laat ik even in het midden. Maar volledig verantwoordelijk achten wij de gemeente niet. Dat zou ook geen recht doen aan de gedachte achter de dorpshuisfunctie. Je kunt je dan ook afvragen of openeinderegelingen per definitie redelijk zijn.

D66 vindt dat we dorpshuisfuncties moeten subsidiëren. Misschien is het een idee om die subsidie ook zo te noemen. Andere functies komen misschien ook voor subsidie in aanmerking, maar op basis van wezenlijk andere gronden en andere afspraken. Weten we zeker dat we nu dorpshuisfuncties subsidiëren? En zo ja, wat verklaart dan de enorme verschillen die verschillende partijen aan subsidie ontvangen? Is het misschien omdat we de functie niet helemaal helder hebben?

Daarom zijn we van mening dat we gezamenlijk – dus met de dorpshuisbetrokkenen zelf – de dorpshuisfunctie duidelijker moeten omschrijven. Wat zijn zouden de gezamenlijke doelen moeten zijn, wie wordt daarmee geholpen en welke investeringen zijn daarmee genoemd?